Recensie ‘Girl With A Pearl Earring’

Klopt de gegeven omschrijving ‘A Jewel of a novel’?

Volgens de Engelse krant Time wel. Ook door vele anderen wordt het Engelstalige boek, geschreven door Tracy Chevalier, omschreven als een schitterende klassieker. Nu wekten deze zeer positieve eerdere recensies van het boek natuurlijk meteen mijn interesse, maar het was nog maar de vraag of ik er zelf even enthousiast over zou zijn.

Dit ben ik absoluut. Het boek is naar mijn mening geweldig geschreven, vanuit het ik-persoonperspectief. De ik-persoon is in dit verhaal een jong meisje, dat (als ze zestien jaar oud wordt) in dienst gaat bij de tegenwoordig wereldberoemde kunstschilder Johannes Vermeer. Wat het boek uniek maakt, is dat de verhaallijn op feiten gebaseerd is, terwijl deze fictief is. Hoewel de schrijfster het meisje Griet zelf verzonnen heeft, is ze perfect en gedetailleerd in het verhaal gevlochten. Ook vind ik het erg knap hoe de schrijfster zoveel sympathie weet op te wekken voor de hoofdpersonage, omdat het boek in een andere tijd geschreven is. De hoofdpersonage maakt namelijk dingen mee die ik hoogstwaarschijnlijk nooit zal meemaken. Hierdoor kon ik me persoonlijk bij een aantal dingen niet echt een voorstelling maken. Zo moet Griet bijvoorbeeld, nadat haar vader een ernstig ongeluk heeft, onmiddellijk zelf gaan werken om het gezin draaiende te houden en verliest ze haar zusje bij een griepepidemie. Bij dit soort dingen kan ik me moeilijker inleven, maar toch weet de schrijfster het zelfs dan een aannemelijk scenario te maken.

Wat ik wel jammer vind aan het boek, is dat er weinig humor zit verweven in het verhaal. Persoonlijk houd ik veel van humoristische opmerkingen van personages of een grappige schrijfstijl. Toch vind ik het niet zo erg dat het boek serieuzer is geschreven: het verrassende plot maakt namelijk al veel goed. Griet wordt beschreven als een heel intelligent meisje en vrij introvert, maar ik weet niet zo goed of dat aan haar persoonlijkheid ligt of aan de tijdsperiode.

Vermeers originele schilderij
'Het Meisje met de Parel',
verweven in het boek als Griet

Het verhaal is geschreven in een tijdsperiode vanaf 1664 tot 1676 in Delft. Wat het verhaal spannend maakt, is de band tussen de familieleden van het huishouden waar Griet terechtkomt en hun houding naar Griet toe. Zo blijkt bijvoorbeeld in de loop van het verhaal dat Vermeer op zijn eigen excentrieke manier geïnteresseerd is in haar, hoewel ze zelf ook niet zo goed begrijpt of dat is omdat hij haar graag wil schilderen of dat het echt oprechte interesse is.  Naar het einde van het verhaal toe besluit Vermeer haar toch te willen schilderen. Er wordt nauwkeurig beschreven hoe Griet van huishoudster in een ware tweede hand van Vermeer veranderd, tot afgrijzen van de rest van het gezin. Deze gedetailleerd weergegeven spanningen binnen het gezin maken het boek heel interessant. 

Naar mijn mening is het boek dus zeker een aanrader. De schrijfstijl is (afgezien van het feit dat er nauwelijks humor in verwerkt is) heel leuk en leest vlot door. Ook zijn de personages van het verhaal goed en doorgrond weergegeven, iets wat naar mijn mening heel belangrijk is. Het boek is dus wel degelijk een pareltje.